Bảo hiểm nhân tho nên mua o dau

Các bạn nên mua bảo hiểm dai-ichi-life.

Cha mẹ mua bảo hiểm cho con: Ai quyết định hợp đồng, ai nhận quyền lợi?

Cha mẹ mua bảo hiểm cho con: Ai mới là người quyết định hợp đồng và ai nhận quyền lợi?

Nhiều cha mẹ nói:

“Tôi mua bảo hiểm cho con.”

Nghe rất đơn giản.

Nhưng nếu hỏi tiếp:

“Vậy ai là người có quyền quyết định đối với hợp đồng?”

“Ai mới là người được bảo hiểm?”

“Nếu có tiền bảo hiểm thì ai nhận?”

Không ít người bắt đầu… khựng lại.

Bởi trong một hợp đồng bảo hiểm cho trẻ nhỏ, người đóng tiền, người được bảo hiểm và người nhận quyền lợi có thể là ba người khác nhau.

Ví dụ:

Cha/mẹ → Bên mua bảo hiểm

Con → Người được bảo hiểm

Một người khác → Người thụ hưởng

Và nếu không hiểu rõ ba vai trò này, rất dễ xảy ra tình trạng:

“Tôi là người bỏ tiền ra mà sao tôi lại không phải người được bảo hiểm?”

Hoặc:

“Con tôi là người được bảo hiểm, vậy tại sao tiền bảo hiểm lại chuyển cho người khác?”

Muốn hiểu đúng, trước hết phải hiểu cấu trúc của hợp đồng.

1. “Mua bảo hiểm cho con” thực ra là một cách nói rất dễ gây nhầm

Khi một người mẹ nói:

“Chị mua bảo hiểm cho bé.”

Câu nói này chỉ mô tả mục đích, chứ chưa cho biết vai trò pháp lý của từng người.

Ví dụ gia đình có:

Bố: anh Minh
Mẹ: chị Lan
Con: bé An

Anh Minh đứng tên hợp đồng và đóng phí.

Bé An là người được bảo hiểm.

Chị Lan được chỉ định làm người thụ hưởng.

Khi đó:

Vai trò	Người
Bên mua bảo hiểm	Anh Minh
Người được bảo hiểm	Bé An
Người thụ hưởng	Chị Lan

Vậy có phải anh Minh mua bảo hiểm cho anh Minh không?

Không.

Anh Minh đang mua hợp đồng có đối tượng được bảo hiểm là bé An.

Đây là điểm đầu tiên cha mẹ cần hiểu.

2. Bên mua bảo hiểm là người nào?

Theo Luật Kinh doanh bảo hiểm, bên mua bảo hiểm là tổ chức, cá nhân giao kết hợp đồng bảo hiểm với doanh nghiệp bảo hiểm và đóng phí bảo hiểm. Bên mua có các quyền và nghĩa vụ được pháp luật và hợp đồng quy định.

Trong trường hợp cha mẹ mua bảo hiểm cho con, cha hoặc mẹ thường là bên mua.

Có thể hiểu đơn giản:

Bên mua là người đứng ra thiết lập và thực hiện hợp đồng với doanh nghiệp bảo hiểm.

Người này thường liên quan đến những việc như:

Giao kết hợp đồng.
Đóng phí.
Nhận thông tin về hợp đồng.
Thực hiện các giao dịch được hợp đồng cho phép.
Yêu cầu thay đổi một số thông tin theo quy định.
Chỉ định người thụ hưởng trong phạm vi pháp luật và hợp đồng cho phép.

Vì vậy, nếu cha mẹ mua bảo hiểm cho con thì cha hoặc mẹ thường là người có vai trò quyết định và thực hiện các quyền của bên mua, chứ không phải đứa trẻ.

3. Nhưng “người quyết định hợp đồng” không có nghĩa muốn thay đổi gì cũng được

Đây là một điểm rất đáng lưu ý.

Có người nghĩ:

“Tôi là người đóng phí, hợp đồng đứng tên tôi, vậy tôi muốn thay đổi gì cũng được.”

Không hẳn.

Quyền của bên mua vẫn phải nằm trong:

Quy định pháp luật.
Quy tắc, điều khoản sản phẩm.
Nội dung hợp đồng.
Các điều kiện liên quan đến người được bảo hiểm hoặc người thụ hưởng.

Ví dụ, việc thay đổi người thụ hưởng có thể có những điều kiện cụ thể tùy hợp đồng.

Một số trường hợp còn cần sự đồng ý của người được bảo hiểm hoặc người đại diện hợp pháp.

Vì vậy, cách hiểu chính xác hơn là:

Bên mua là chủ thể thực hiện các quyền của hợp đồng trong phạm vi mà pháp luật và hợp đồng cho phép.

4. Người được bảo hiểm mới là người mà rủi ro được bảo hiểm gắn với họ

Nếu bố là bên mua thì:

Con có thể là người được bảo hiểm.

Đây là người mà tính mạng, sức khỏe hoặc lợi ích liên quan được doanh nghiệp bảo hiểm chấp nhận bảo hiểm theo hợp đồng.

Ví dụ:

Bố mua bảo hiểm cho con.

Nếu hợp đồng có quyền lợi liên quan đến bệnh hiểm nghèo của người được bảo hiểm, thì việc xem xét chi trả sẽ dựa trên tình trạng của đứa trẻ, chứ không phải dựa trên việc bố đã đóng phí bao nhiêu.

Đây là lý do:

Người đóng phí và người được bảo hiểm không nhất thiết là cùng một người.

5. Vậy con có quyền gì trong hợp đồng?

Đây là phần cha mẹ rất dễ hiểu sai.

Con là người được bảo hiểm nhưng không có nghĩa đứa trẻ tự mình quyết định toàn bộ hợp đồng.

Đặc biệt khi con còn nhỏ, việc giao kết và thực hiện hợp đồng sẽ liên quan đến cha mẹ hoặc người đại diện hợp pháp, tùy trường hợp và quy định áp dụng.

Tuy nhiên, điều đó không có nghĩa người được bảo hiểm hoàn toàn không có vai trò.

Trong một số giao dịch, pháp luật hoặc quy tắc sản phẩm có thể yêu cầu sự đồng ý của người được bảo hiểm hoặc người đại diện hợp pháp.

Vì vậy, không nên hiểu:

“Con không đóng phí nên con không có quyền gì.”

Cũng không nên hiểu:

“Con là người được bảo hiểm nên con tự quyết định hợp đồng.”

Cả hai đều quá đơn giản.

6. Người thụ hưởng là ai?

Đây mới là người liên quan trực tiếp đến câu hỏi:

“Nếu hợp đồng phát sinh quyền lợi thì tiền sẽ được trả cho ai?”

Người thụ hưởng là người được chỉ định nhận quyền lợi bảo hiểm theo hợp đồng, trong phạm vi và điều kiện áp dụng.

Ví dụ:

Bố mua bảo hiểm cho con.

Bố → Bên mua.
Con → Người được bảo hiểm.
Mẹ → Người thụ hưởng.

Nếu xảy ra sự kiện bảo hiểm phù hợp với quyền lợi có người thụ hưởng, thì người thụ hưởng có thể là người nhận quyền lợi theo hợp đồng.

Vì vậy:

Người thụ hưởng không nhất thiết là người đóng phí.

7. Một ví dụ rất dễ hình dung

Gia đình anh Nam có hai vợ chồng và một bé trai 6 tuổi.

Anh Nam mua bảo hiểm cho con.

Cấu trúc hợp đồng:

Anh Nam

→ Bên mua bảo hiểm.

Bé Bin

→ Người được bảo hiểm.

Chị Hoa

→ Người thụ hưởng.

Bây giờ hãy thử đặt từng câu hỏi.

Ai đóng phí?

Anh Nam.

Ai là người được bảo hiểm?

Bé Bin.

Ai có quyền thực hiện các giao dịch với tư cách bên mua?

Anh Nam, trong phạm vi hợp đồng và pháp luật cho phép.

Ai có thể nhận quyền lợi?

Chị Hoa, nếu quyền lợi phát sinh và chị được xác định là người thụ hưởng theo hợp đồng.

Ba câu trả lời là ba người khác nhau.

8. “Bên mua” có phải lúc nào cũng là người nhận tiền không?

Không.

Đây là một trong những hiểu nhầm phổ biến nhất.

Ví dụ:

Mẹ mua bảo hiểm cho con.

Mẹ là:

Bên mua.

Con là:

Người được bảo hiểm.

Bố là:

Người thụ hưởng.

Nếu xảy ra sự kiện bảo hiểm đáp ứng điều kiện chi trả, quyền lợi có thể được trả cho người thụ hưởng theo hợp đồng.

Vậy mẹ có đóng tiền không?

Có.

Mẹ có phải người được bảo hiểm không?

Không nhất thiết.

Mẹ có phải người nhận tiền không?

Không nhất thiết.

Đây chính là lý do phải phân biệt ba vai trò ngay từ đầu.

9. Một người có thể giữ nhiều vai trò cùng lúc không?

Có thể.

Ví dụ phổ biến nhất:

Anh Nam mua bảo hiểm cho chính mình.

Khi đó:

Anh Nam = Bên mua

và

Anh Nam = Người được bảo hiểm.

Anh chỉ định vợ là người thụ hưởng.

Khi đó:

Chị Hoa = Người thụ hưởng.

Như vậy chỉ có hai người nhưng vẫn có ba vai trò.

Hoặc trong một số cấu trúc khác, một người có thể đồng thời giữ cả ba vai trò tùy trường hợp và điều kiện pháp luật, sản phẩm.

Vì vậy:

Ba vai trò không đồng nghĩa với bắt buộc phải có ba người.

10. Cha mẹ mua bảo hiểm cho con: ai mới là người “quyết định”?

Nếu nói thật ngắn gọn:

Cha hoặc mẹ là bên mua thì họ là người thực hiện các quyền của bên mua trong phạm vi pháp luật và hợp đồng cho phép.

Nhưng câu này cần thêm một vế:

Không phải mọi quyết định đều có thể thực hiện đơn phương.

Ví dụ, một giao dịch có thể yêu cầu:

Sự đồng ý của người được bảo hiểm.
Sự đồng ý của người đại diện hợp pháp.
Hồ sơ chứng minh.
Sự chấp thuận của doanh nghiệp bảo hiểm.
Đáp ứng điều kiện cụ thể của sản phẩm.

Do đó, đừng sử dụng công thức:

“Ai đóng tiền → người đó muốn quyết định gì cũng được.”

Cách hiểu đúng là:

“Ai là bên mua → người đó thực hiện các quyền của bên mua theo phạm vi được pháp luật và hợp đồng quy định.”

11. Người thụ hưởng có quyền quyết định hợp đồng không?

Thông thường, người thụ hưởng không phải là người có toàn bộ quyền quản lý hợp đồng chỉ vì họ được chỉ định nhận tiền.

Ví dụ:

Mẹ là bên mua.

Con là người được bảo hiểm.

Bố là người thụ hưởng.

Bố không vì thế mà trở thành người đứng tên hợp đồng.

Bố cũng không mặc nhiên có toàn bộ quyền:

Thay đổi hợp đồng.
Điều chỉnh phí.
Thay đổi quyền lợi.
Chấm dứt hợp đồng.

Những quyền này phải xem ai là bên mua và hợp đồng quy định thế nào.

Điều rất quan trọng là:

Quyền nhận quyền lợi và quyền quản lý hợp đồng là hai khái niệm khác nhau.

12. Nếu con là người được bảo hiểm thì ai nhận tiền khi con gặp rủi ro?

Không thể trả lời bằng một câu duy nhất.

Phải hỏi:

Rủi ro gì xảy ra?

Bởi một hợp đồng có thể có nhiều loại quyền lợi.

Ví dụ:

Con mắc bệnh hiểm nghèo

Quyền lợi có thể được chi trả theo điều khoản sản phẩm và có thể xác định người nhận theo quy định của quyền lợi đó.

Con nằm viện

Quyền lợi sức khỏe có thể được giải quyết theo điều kiện của sản phẩm.

Con tử vong

Người thụ hưởng được xác định theo hợp đồng và quy định pháp luật có thể là người nhận quyền lợi tử vong nếu đáp ứng đầy đủ điều kiện.

Vì vậy, không nên nói:

“Con là người được bảo hiểm nên mọi khoản tiền đều trả cho con.”

Cũng không nên nói:

“Mẹ là bên mua nên mọi khoản tiền đều trả cho mẹ.”

Phải xem từng quyền lợi.

13. Đây là lý do “mua bảo hiểm cho con” không có nghĩa tất cả quyền lợi đều thuộc về con

Hãy thử một tình huống:

Bố mua bảo hiểm cho con.

Con là người được bảo hiểm.

Mẹ là người thụ hưởng quyền lợi tử vong.

Nếu xảy ra sự kiện tử vong thuộc phạm vi bảo hiểm, thì câu hỏi không phải:

“Con là người được bảo hiểm, tại sao con không nhận tiền?”

Bởi người được bảo hiểm và người thụ hưởng có hai chức năng khác nhau trong hợp đồng.

Người được bảo hiểm là người mà rủi ro được bảo hiểm gắn với họ.

Người thụ hưởng là người được chỉ định nhận quyền lợi theo hợp đồng.

Hai vai trò này được thiết kế khác nhau ngay từ đầu.

14. Một điều cha mẹ cần đặc biệt chú ý: Con còn nhỏ

Khi người được bảo hiểm là trẻ em, cấu trúc hợp đồng càng cần được hiểu rõ.

Cha mẹ không chỉ nên hỏi:

“Con được bảo vệ bao nhiêu?”

Mà nên hỏi thêm:

Ai là bên mua?
Ai là người được bảo hiểm?
Ai là người thụ hưởng?
Nếu bên mua qua đời thì hợp đồng xử lý thế nào?
Nếu người đóng phí không còn khả năng đóng thì sao?
Nếu gia đình thay đổi thì ai có quyền thực hiện việc thay đổi?
Nếu con đã trưởng thành thì quyền và nghĩa vụ có thay đổi theo hợp đồng không?

Đây là những câu hỏi thực tế hơn nhiều so với việc chỉ nhìn vào con số quyền lợi.

15. Một hợp đồng bảo hiểm cho con thực chất là một “cấu trúc”

Có thể hình dung như thế này:

CHA/MẸ

↓
BÊN MUA BẢO HIỂM

↓

CON

↓
NGƯỜI ĐƯỢC BẢO HIỂM

↓

NGƯỜI THỤ HƯỞNG

Nhưng sơ đồ này chỉ giúp hiểu vai trò.

Quyền cụ thể của từng người vẫn phải xem theo:

Luật → Hợp đồng → Quy tắc/Điều khoản → Sự kiện thực tế.

Đừng chỉ nhìn tên gọi.

16. Một sai lầm khác: Chọn người thụ hưởng theo cảm tính

Nhiều người điền:

“Thôi cứ để vợ/chồng.”

Rồi ký hợp đồng.

Nhưng vài năm sau:

Hôn nhân thay đổi.
Gia đình có thêm con.
Người thụ hưởng mất.
Mối quan hệ thay đổi.
Tài chính gia đình thay đổi.

Người mua lại không nhớ hợp đồng đang ghi gì.

Đây là lý do người tham gia nên định kỳ kiểm tra lại thông tin người thụ hưởng.

Không phải vì lúc nào cũng phải thay đổi.

Mà vì:

Thông tin trên hợp đồng nên phản ánh đúng hoàn cảnh gia đình hiện tại.

17. Đừng chỉ hỏi “mua cho ai”, hãy hỏi “ai giữ vai trò nào?”

Thay vì nói:

“Nhà tôi có mua bảo hiểm cho con rồi.”

Hãy thử nói cụ thể hơn:

“Tôi là bên mua. Con tôi là người được bảo hiểm. Vợ tôi là người thụ hưởng.”

Chỉ một câu như vậy đã cho thấy bạn thực sự hiểu cấu trúc hợp đồng.

Và khi có thay đổi, bạn cũng biết mình cần kiểm tra phần nào.

18. Bảng phân biệt nhanh

Nội dung	Bên mua bảo hiểm	Người được bảo hiểm	Người thụ hưởng
Là người giao kết hợp đồng	Có	Tùy trường hợp	Không
Đóng phí	Có nghĩa vụ theo hợp đồng	Không nhất thiết	Không
Là đối tượng được bảo hiểm	Không nhất thiết	Có	Không
Là người có rủi ro được bảo hiểm	Không nhất thiết	Có	Không
Có thể nhận quyền lợi	Có thể, tùy quyền lợi	Có thể, tùy quyền lợi	Có thể
Có quyền quản lý hợp đồng	Theo phạm vi hợp đồng	Không mặc nhiên	Không mặc nhiên
Có thể chỉ định người thụ hưởng	Thường là bên mua, theo điều kiện	Có thể cần tham gia/đồng ý trong một số trường hợp	Không phải quyền mặc định
Có thể là cùng một người	Có	Có	Có

Lưu ý: Đây là bảng khái quát để dễ hiểu. Quyền cụ thể của từng chủ thể phải căn cứ vào Luật Kinh doanh bảo hiểm và quy tắc, điều khoản của sản phẩm/hợp đồng cụ thể.

19. Vậy cha mẹ nên kiểm tra gì khi mua bảo hiểm cho con?

Trước khi ký hợp đồng, hãy hỏi người tư vấn đúng 5 câu:

1. Ai là bên mua?

Tôi hay vợ/chồng tôi?

2. Ai là người được bảo hiểm?

Con nào? Quyền lợi nào gắn với con?

3. Ai là người thụ hưởng?

Tên ai? Tỷ lệ thế nào?

4. Nếu bên mua không còn khả năng thực hiện hợp đồng thì sao?

Ai tiếp tục đóng phí?

Ai có thể tiếp nhận quyền và nghĩa vụ?

5. Nếu xảy ra sự kiện bảo hiểm thì từng quyền lợi trả cho ai?

Đừng chỉ hỏi:

“Hợp đồng này được bao nhiêu tiền?”

Hãy hỏi:

“Trong từng tình huống, ai là người nhận và điều kiện là gì?”

Đó mới là cách đọc một hợp đồng bảo hiểm.

Kết luận: “Mua bảo hiểm cho con” chỉ là bước đầu

Một hợp đồng bảo hiểm cho con không chỉ có câu chuyện:

“Con được bảo vệ bao nhiêu?”

Mà còn có ba câu hỏi quan trọng:

Ai là người đứng ra giao kết và thực hiện hợp đồng?

→ Bên mua bảo hiểm.

Ai là người được bảo hiểm?

→ Người được bảo hiểm.

Ai có thể nhận quyền lợi khi sự kiện bảo hiểm xảy ra?

→ Người thụ hưởng, theo hợp đồng và điều kiện áp dụng.

Ba vai trò này có thể thuộc về ba người khác nhau.

Và đó chính là điều cha mẹ cần hiểu trước khi nói:

“Tôi mua bảo hiểm cho con rồi.”

Bởi mua một hợp đồng chỉ là bước đầu.

Hiểu ai đang giữ quyền gì trong hợp đồng mới là cách để gia đình thực sự biết mình đang có gì.

Nguồn pháp luật chính thống

Luật Kinh doanh bảo hiểm số 08/2022/QH15 quy định về bên mua bảo hiểm, người được bảo hiểm, người thụ hưởng, quyền và nghĩa vụ của các bên trong hợp đồng bảo hiểm. Xem Luật Kinh doanh bảo hiểm trên Cổng Thông tin điện tử Chính phủ
Văn bản hợp nhất Luật Kinh doanh bảo hiểm có thể được sử dụng để đối chiếu hệ thống quy định hiện hành. Xem văn bản hợp nhất trên Cổng Thông tin điện tử Chính phủ

Lưu ý: Bài viết nhằm mục đích cung cấp kiến thức. Quyền và nghĩa vụ cụ thể của cha mẹ, con và người thụ hưởng phải được xác định theo pháp luật và quy tắc, điều khoản của hợp đồng bảo hiểm cụ thể.